RSS
czwartek, 22 maja 2008
Część piąta i ostatnia.

GAŁĄŻ KUJAWSKA (XVIII-XXw.)

W drugiej połowie XVII w. Konopniccy zawędrowali do pólnocnej części województwa kaliskiego, graniczącej z Kujawami. Wspomniany Stanisław Konopnicki występuje pod datą 1656 roku w Koninie. W końcu tego wieku, w 1698 roku Stanisław z Kroczowa Konopnicki pojawia się w powiecie przedeckim, obejmującym południową część województwa brzesko kujawskiego.Jest on protoplastą tej gałęzi Konopnickich, która określana jest jako kujawska, a która żyła na pograniczu między województwami kaliskim a brzesko kujawskim.

Ciągła genealogia kujawskiej gałezi rodu zaczyna się od Michała Konopnickiego, któru żył na przełomie XVIII i XIX wieku. Wszystko wskazuje na to, że Michał Konopnicki był synem Piotra Konopnickiego.

Michał Konopnicki urodził się około roku 1780. Był włascicielem wsi Janowice i innych dóbr w parafii Mąkoszyn ( w gminie Sompolno lub Czarnocin). Musiał być człowiekiem zamożnym, wyposażył bowiem swoje liczne potomstwo i wysłał najstarszego syna na studia za granicę. Był żonaty dwukrotnie.Pierwsza żona była z domu Kołaczkowska, druga Chrząszczewska.Obie pochodziły z rodzin osiadłych w południowej części Kujaw. Z pierwszej żony miał  ośmioro dzieci - czterech synów i cztery córki. Zmarł po 1843 roku.

Z czterech córek Michała Konopnickiego   znane jest imię najstarszej. Była nią Wanda, zamężna za Drzewieckim. Pozostałe trzy córki  niewiadomych imion były zamężneza: Tchórzewskim, Borowski-Heyderowiczem i Poświkiem.

Najstarszy syn Michała, Józef Konopnicki, urodził się w 1812 roku. Po ukończeniu gimnazjum, wstąpił na uniwersytet we Wrocławiu. Wkrótce wybuchło powstanie 1830 roku i Józef zgłosił się do wojska polskiego. Służył w pułku jazdy kaliskiej, awansował na porucznika. Byl następnie adiutantem generała Samuela Różyckiego, odbył z nim różne kampanie w Lubelskiem i Kieleckiem.. Został odznaczony Krzyżem Virtuti Militari. Po klęsce powstania przeszedł z resztkami korpusu Różyckiego granicę Królestwa i został internowany przez Austriaków w Pogórzu (Josefstad) koło Krakowa. Udało mu się wydostać z obozu dzięki pomocy mieszkańca Pogórza, Błażeja Steskala, z którego córką Teresą następnie się ożenił.

Józef Konopnicki  miał być właścicielem jakiś dóbr w Wielkim Księstwie Poznańskim, które zostały      skonfiskowane przez władze pruskie za udział w powstaniu listopadowym. Po powstaniu przez blisko 12 lat przebywał na terenie ówczesnego wolnego miasta Krakowa. Nie mieszkał jednak w samym Krakowie, lecz w jego okolicach. Pełnił tam różne funkcje urzędowe. Był   wójtem Kleparza, podwówczas osobnego miasteczka (obecnie dzielnica Krakowa). W 1843 roku powrócił w strony rodzinne i przejął od ojca zarząd majątku Janowice. Zmarł w 1846 roku. Jego żona zmarła w 1855 roku.

Józef Konopnicki miał ośmioro dzieci. Trzy córki i pięciu synów, urodzonych - z wyjątkiem dwojga najmłodszych -  w Wolnym Mieście Krakowie.

Drugi z  rzędu syn Michała, Maksymilian Konopncki, był właścicielem dóbr Morzyce w parafii Mąkoszyn. Byl żonaty z Emilią Mierzyńską, wdową po Raczyńskim. Miał dwie córki: Józefę, zamężną za Mieczysławem Swierzewski, i Eugenię, zamężną za Leopoldem Podczaskim.

Trzeci syn Michała, Franciszek Konopnicki, był w 1865 roku właścicielem niewielkiego majątku Koziegłowy w parafii Kleczew (powiat koniński.)

Ostatni syn Michała, Ksawery Konopnicki, miał być właścicielem majątków Zamość, Suchy Las i innych w tej okolicy (parafia Mąkoszyn). W wykazie właścicieli dóbr z 1865 roku nazwisko jego jednak nie figuruje.

Józef Konopnicki miał trzy córki Michalinę, Wandę i Teresę, oraz pięciu synów:Mieczysława, Wilhelma, Jana Józefa,  Aleksandra Bronisława i Józefa Bronisława.

Najstarszy (przypuszczalnie) syn Józefa, Mieczysław Konopnicki, zmarł w 1840 roku w wieku  2 lat.

Drugi z rzędu albo bliżniak Mieczysława, Wilhelm Konopnicki, urodził się w 1838 roku. Był księdzem, proboszczem w parafii Brzozów w powiecie sochaczewskim koło Warszawy. Zmarł w 1880 roku.

Trzeci syn Józefa , Aleksander Bolesław Konopnicki, urodził się w 1939 roku. Mieszkał w Warszwie, był właścicielem folwarku Golędzinów koło Warszawy, wywłaszczonego póżniej przez władze. Był żonaty z Teresą Franciszką Stankiewicz, miał jednego syna Zygmunta.

 Czwarty syn Józefa, Aleksander Bolesław Konopnicki , urodził się 18 pażdziernika 1844 roku, zapewne już w Janowicach. Studiował prawo na Uniwersytecie Waszawskim i w Dorpacie. Następnie został adwokatem w Warszawie. Był żonaty i miał pięcioro dzieci. Córki Marię, Józefę i Zofię   oraz synów Bolesława i Kazimierza. Zmarł w 1911 roku.

Piąty, najmłodszy syn Józefa, Józef Bronisław Konopnicki, urodził się w 1846 roku. Brał udział w powstaniu styczniowym  w 1863 rpku, a następnie emigrował z Królestwa i osiadł w Krakowie. Był żonaty z Katarzyną Sajdak, miał trzy córki. Zmarł w 1911 roku. Jego żona zmarła w 1926 roku.

Z córek Józefa Konopnickiego,  Teresa wyszła za mąż za Wieczorkiewicza, zaś Michalina za prof. Oblażnickiego, zmarła w 1881 roku. Trzecia córka, Wanda, była panną, zmarła 1900 roku.

W pokoleniu wnuków Józefa, a prawnuków Michała Konopnickiego, omawianą gałąż reprezentuje potomstwo Jana Józefa, Aleksandra Bolesława i Józefa Bronisława.

Jan Józef Konopnicki miał trzy córki, mianowicie: Wandę zamężną  za Wójcikiem, Michalinę za Szramkiem i Emilię za Janem Kurczem.

Aleksander Bolesław Konopnicki miał pięcioro dzieci.Córki Marię, pannę, Józefę zamężną za Glińskim i Zofię za Dworakowskim oraz synów Bolesława i Kazimierza. Bolesław Konopnicki, urodzony w 1886 roku, ukończył szkołę Wawelberga w Warszawie. Młodszy, Kazimierz urodził się 1 1889 roku.

Jan Józef miał tylko jednego syna, Zygmunta Konopnickiego, który urodził sie w 1867 roku w Warszwie. Pracował przez długi czas na Syberii, gdzie prowadził między innymi poszukiwania geologiczne. Mieszkał w Irkucku. W 1924 roku powrócił do Warszawy, gdzie pracował w Zarządzie Miejskim. Był żonaty z Marią Amerańską. Zmarł w 1943 roku. Miał sześcioro dzieci.Dwie córki - Helenę, zamężną za Ostromęckim i Marię, pannę, oraz czterech synów - Władysława, Konstantego, Stanisława i Jarosława. Potomkowie Zygmunta Konopnickiego wyemigrowali z Polski i mieszkają obecnie w USA, Kanadzie i Wenezueli.

 

                                                   K O N I E C

 

 

 

19:57, ewaciekawostki
Link Dodaj komentarz »
wtorek, 20 maja 2008
Część czwarta.

GAŁĄŻ  SIERADZKA - ciag dalszy  (XIX-XX w.)

Sieradzką linię Konopnickich kontynuował w XIX wieku najstarszy syn Ignacego i Telki z Potockich, Wawrzyniec Konopnicki.Urodził się on w 1803 roku w Krzewacie (parafia Kłodawa),lecz od dziecinnych lat mieszkał w Milejowie. Do szkół  uczęszczał w Kaliszu.Odzidziczył po rodzicach dobra Bronów (według innej wersji  dopiero on odkupił te dobra). W 1829 roku Wawrzyniec ożenił sie  z Katarzyną Pągowską.Rodzina Pagowskich  herbu Pobóg od średniowieca siedziała w ziemi sieradzkiej; wydała szereg wybitnych osobistości, głównie wojskowych. Rodzice Katarzyny, Kacper i Agnieszka Chrząszczewska, byli właścicielami dóbr nad Wartą, majątków Dobra i Piekary niedawno Bronowa i  Milejowa.

Zaraz po wybuchu powstania listopadowego w 1830 rpku Wawrzyniec wstąpił do wojska polskiego. służył w randze porucznika w I pułku ułanów mazowieckich. Brał udział w wielu bitwach, między innymi pod Białołęką w końcu stycznia 1831 roku oraz w słynnej bitwie pod Ostrołęką w dniu 26 maja 1831 roku. Następnie walczył w składzie korpusu Ramorina, przeszedł z tym korpusem 17 września 1831 roku do Galicji.

 Po kilku miesiącach pobytu w Galicji, Wawrzyniec zdecydował się wrócić do kraju, gdzie zostawił żonę z dwojgiem malutkich dzieci. 2 czerwca 1832 roku złożył w Kaliszu przysięgę na wierność Mikołajowi I jako królowi polskiemu, co było warunkiem uzyskania amnestii i uchylenia konfiskaty majątku. Gospodarował póżniej nadal na Bronowie.

W 1836 roku podjął Wawrzyniec  starania o uzyskanie paszportu zagranicznego, celem wyjazdu w sprawach rodzinnych (do Wielkiego Księstwa Poznańskiego). Zezwolenie na wyjazd za granicę dla uczestników "rewolucji" było zastrzeżone  osobistej decyzji  carskiego namiestnika królestwa Polskiego, ks.Paskiewicza. Teczka z dokumentami w tej sprawie zachowała się w całości. Są tam podania pisane ręką Wawrzyńca, urzędowe opinie władz, poufne opinie policji i donosy szpicli, na koniec spisane w języku francuskim resume i odręczna decyzja Paskiewicza zezwalająca na wydanie paszportu. Dzięki tym dokumentom dowiadujemy się wiele o Wawrzyńcu Konopnickim i jego życiu. Podkreślić trzeba jego pełne godności stanowisko. Stwierdzając swój udział w "rewolucji", ani słowem jej nie potępia i nie kaja się, a jedyny argument, jaki wysuwa na swoją korzyść to "spokojny charakter". Zapewnia też, że nie ma zamiaru prowadzić za granicą działalności  politycznej.

Zezwolenie na wydanie paszportu zostało wydane we wrześniu 1836 roku po ośmiomiesięcznym oczekiwaniu. Wkrótce Wawrzyniec wyruszył w drogę własnym ekwipażem. Towarzyszyły mu żona ciotka Magdalena (wdowa po Józefie Konopnickim), dwoje dzeci (Jarosław i Stanisława) oraz wożnica i służący.Udali się do miejscowości Myśliniew koło Ostrzeszowa,w celu załatwienia spraw rodzinnych i majątkowych. Przebywało tam wtedy młodsze przyrodnie rodzeństwo Wawrzyńca. Z oświadczenia Wawrzyńca wynika,że młodsze rodzeństwo było w tym czasie niepełnoletnie.

Póżniej Wawrzyniec wyjeżdzał wielokrotnie w sprawach rodzinnych do Wielkiego Księstwa Poznańskiego. Od 1845 roku jeżdził też kilkakrotnie do Cesarstwa Rosyjskiego, dokąd również wymagane był paszporty zagraniczne.Jeżdził na daleki Wołyń, do Horbulowa, w  związku postępowaniem spadkowym po dziadku Maksymilianie Potockim. Nie wiadomo jednak,  jak ta sprawa się zakińczyła.

W 1837 roku Wawrzyniec Konopnicki podjął starania o legitymowanie się jako szlachcic w Królestwie polskim, zgodnie z prawem 1836 roku. Został wylegitymowany w 1839 roku z herbem Jastrzębiec z  przydomkiem "z Kroczowa".Był jedynym Konopnickim wylegitymowanym w Królestwie Polskim.

W dobrach Bronów, w nocy z 12 na 13 stycznia 1848 roku zmarła w połogu żona Wawrzyńca Katarzyna  z Pągowskich.

Wawrzyniec  Konopnicki gospodarował w Bronowie do 1862 roku.Po ślubie najstarszego syna wydzierżawił mu majątek i przekazał jego zarząd. Wkrótce wybuchło powstanie styczniowe i musiał znów  zająć się prowodzeniem gospodarstwa, które dotkliwie ucierpiało na skutek działań wojennych, rekwizycji i kontrybucji nakładanych przez władze rosyjskie. Gorący patriota służył młodym radą i pomocą, a podobno nawet sam przez pewien czas brał udział w walkach z Moskalami.Żył jeszcze potem długo w Bronowie, a w 1872 roku zmuszony był sprzedać zrujnowany majątek jednemu z sąsiadów. Dalsze jego losy są nieznane, zapewne wkrótce póżniej zmarł.Zachowały się w posiadaniu potomków duże portrety Wawrzyńca i Katarzyny Konopnickich, malowane zapewne około roku 1850 .

Wawrzyniec Konopnicki doczekał się licznego potomstwa.Miał sześciu synów i cztery córki.

Jan Jarosław Konopnicki  urodził się w Piekarskich Młynach (parafia Dobra) nad Wartą 8 lutego 1830 roku, a więc przed samym wybuchem powstania listopadowego. Chodził do szkół w Kaliszu, następnie pomagał ojcu w zarządzaniu rodzinnym majątkiem Bronów.Dnia 10 września 1862 roku ożenił się         w Kaliszu z młodszą od siebie o 12 lat Marią Wasiłowską. Z pewnością nie przypuszczał, że poślubia najwybitniejszą wkrótce poetkę polską, która zaćmi swą sławą dotychczasową chwałę rodu Konopnickich, dodając zarazem temu nazwisku nowego i niezwykłego  blasku.

Liczne publikacje i książki opisują szczegółowo dzieło i życie wybitnej pisarki, ograniczę się więc tutaj do najważniejszych informacji.  Maria Stanisława Wasiłowska urodziła się 23 września 1842 roku w Suwałkach, jako córka Józefa, obrońcy Prokuratorii Królestwa Polskiego w Suwałkack, a następnie w Kaliszu, oraz z Scholastyki z Turskich. Rodzina Wasiłowskich wywodziła się z drobnej szlachty mazowieckiej. Ojciec Marii legitymował się w Królestwie jako szlachcic z herbem Drzewicz, choć faktycznie Wasiłowscy byli przypuszczalnie herbu Korwin lub Slepowron. Matka Marii była córką Bartłomieja, patrona (adwokata)  przy Trybunale Płockim, właściciela dóbr Siecień.Józef Wasiłowski był gorącym patriotą, za młodu zamieszanym w spiski rewolucyjne, a jego brat spędził jako zesłaniec 16 lat na Syberii

 Młodzi małżonkowie po ślubie  zamieszkali w Bronowie, który ojciec  przekazał Jarosławowi.Dobra liczyły wtedy 1217 morgów, w tym 896 morgów dobrych gruntów ornych, był to więc spory majątek.

W cztery miesiące po ślubie wybuchło powstanie styczniowe 1863 roku.Zgodnie z tradycją rodzinną Jarosław i jego bracia stanęli do walki. Jarosław pełnił funkcję komisarza władz cywilnych powstania i był  przejściowo aresztowany. Wobec dalszego śledztwa musiał wraz z Marią i urodzonym 1 czerwca 1863 synem Tadeuszem schronić się za granicą. Powrócili po ogłoszeniu amnestii.

Brat Marii Konopnickiej Jan Wasiłowski - student politechniki w Liege - poległ w bitwie pod Krzywosądem na Kujawach w pierwszych tygodniach powstania. W sierpniu 1863 roku zginął w walce wujeczny brat Jarosława Konopnickiego, Artakserkses Pągowski,  kolega Jana Wasiłowskiego ze szkoły w Kaliszu.

Powstanie w znacznym stopniu wpłynęło na sytuację Konopnickich. Dobra Bronów uległy poważnej dewastacji, brak było środków na ich restytucję.

Konopniccy mieli opinię szczerych demokratów, życzliwych dziedziców i hojnych sąsiadów. Druga Konopnica, utworzona koło Bronowa, powstała głównie z gruntów przekazanych aktami darowizny chłopom i długoletnim pracownikom Bronowa.Przez to kurczył się majątek. Rodzina była liczna. Trzeba było wyposażyć siostry Stanisławę i Amelię. Brat Eugeniusz zarządzał folwarkiem Zalesie, ale pozostali  też chcieli się usamodzielnić. Jeśli dodać do tego wykupywanie synów chłopskich od wojska rosyjskiego i przyjęcie  przez Jarosława opieki nad dziećmi pozbawionymi ojców poległych w powstaniu  lub uwięzionych za udział w nim, przy jednoczesnym zaciąganiu długów na morderczych warunkach, to jasne, że sytuacja finansowa już w 1868 roku była fatalna. Trzeba było Bronów sprzedać w 1973 roku. Jarosław wziął w dzierżawę niewielki majątek Gusin, gdzie zamieszkał z żoną i dziećmi.

Po kilku latach, Maria  przeniosła się z dziećmi do Warszawy, a  Jarosław  pozostał w Gusinie.  Małżeństwo ich formalnie istniało nadal, a w póżniejszych czasach często spotykali się przy rodzinnych okazjach. Jarosław Konopnicki gospodarował do roku 1887 roku w Gusinie, póżniej przez kilka lat w Górach i w Gorzuchowie. Następnie zamieszkał  w Łowiczu. W 1902 roku był pociągany do odpowiedzialności za prowadzenie w mieszkaniu nielegalnej szkoły polskiej.Przniósł się potem do Ciechanowa, do syna Jana, gdzie zmarł w 1905 roku.

Maria Konopnicka, żona Jarosława, uzyskała już w latach osiedemdziesiątych duży rozgłos jako poetka, pisarka , publicystka oraz działaczka społeczna walcząca o prawa kobiet i dzieci. Autorka "Roty", wielu zbiorów wierszy i poematów, noweli, szkiców literackich, przekładów z literatury włoskiej i francuskiej - przebywała przez wiele lat za granicą u syna Jana.

Na jubileusz 25 lecia jej działalności otrzymała w darze od społeczeństwa  Kongresówki i  Galicji - posiadłość w Zarnowcu koło Krosna, gdzie osiadła w ostatnich latach życia. Zmarła we lwowie 8 pażdziernika 1910 roku. Obecnie w Zarnowcu istnieje muzem biograficzne jej imienia.Od czterdziestu lat działa Społeczno-Kulturalne Towarzystwo im.Marii Konopnickiej,  a około trzysta szkól ma ją za swą patronkę.

Jarosław i Maria mieli ośmioro dzieci.

Tadeusz, urodzony 1 czerwca 1863 roku w Bronowie, był żonaty z Emilią Kłokocką zmarł 12 stycznia 1891 roku bezpotomnie.

Synowie Władysław i Stefan zmarli w dziecięctwie.

Zofia, urodzona 15 stycznia 1866 roku, studiowała w Cojjege de France w Paryżu.W 1890 roku wyszła za mąż za Bolesława Królikowskiego, który zmarł w 1902 roku. W 1904 roku wyszła powtórnie za mąż za Adama Stanisława Mickiewicza. W czasie okupacji hitlerowskiej oboje byli członkami ZWZ-AK. Adam Mickiewicz został aresztowany w 1942 roku i zesłany do Oświęcimia, gdzie zmarł po kilku miesiącach. Zofia po wojnie zamieszkała w Żarnowcu, w dworku Marii Konopnickiej, gdzie zmarła bezpotomnie 15 listopada 1956 roku.

Stanisław, urodzony 14 stycznia 1867 roku, ukończył szkołę Wawelberga, pracował w domach handlowych w Warszawie i Moskwie. Zmarł bezpotomnie w 1929 roku.

Helena, urodzona w 1870, była osobą cale życie ciężko chorą. Zmarła w 1905 roku.

Laura, urodzona w 1872 roku, zamężna była za Stanisławem Pytlińskim, prawnikiem i literatem. Aktorka  i reżyser teatralny.Debiutowała w teatrze miejskim we Lwowie pod pseudonimem Maria Zawiejska. Występowała w teatrach Warszawy, Krakowa, Lwowa i Łodzi.Zmarła w Żarnowcu w 1935 roku.

Jan, urodzony 11 marca 1868 roku.Prowadził młyny w Nieborowie i Kapitule nad Bzurą. Był współwłaścicielem młyna w Arkadii pod Łowiczem. W 1893 roku wziął ślub z Jadwigą        z Belina Brzozowskich,  z którą miał czworo dzieci: Anne,Zofię,Janusza i Marię. W 1908 roku  zmarła żona Jadwiga z Belina Brzozowskich.W 1906 roku  Jan przeniósł się z Kapituły do Ciechanowa, a w 1909 nabył majątek Przedwojewo. W 1911 roku ożenił się z Jadwigą Rajkowską, córką znanego w Ciechanowskiem lekarza i społecznika, Franciszka Rajkowskiego.Mieli dwie córki Anielę i Krystynę. Jan Konopnicki gospodarował w Przedwojewie do 1922 roku.W 1920 roku majątek został zrujnowany w czasie działań wojennych. Po odbudowie sprzedał go i kupił majątek leśny Czernik koło Dobrego w powiecie Mińsk Mazowiecki. Zmarł w 1931 roku w Warszawie.

Drugi z kolei syn Wawrzyńca, Eugeniusz Konopnicki urodził się około 1834 roku. W 1862 roku dzierżawił dobra Zalesie koło Bronowa. Był żonaty i miał przypuszczanie dwóch synów: Mieczysława i Eugeniusza.

Trzeci syn Wawrzyńca, Leon Konopnicki. urodził się około 1836 roku. Zmarł w 1887 roku.Był żonaty z Antoniną Zaborską,  miał córkę Marię Reginę i trzech synów, z których jeden zmarł w dzieciństwie.Najstarszy syn, Kazimierz Konopnicki, urodził się w 1878 roku w Stopnicy, zmarł w 1946 roku w Warszawie. Był kupcem i przemysłowcem, dorobił się znacznego majątku. Był żonaty trzykrotnie. Z pierwszą żoną, Wandą z Dobruckich miał córkę Zofię, z trzecią. Józefą z Wojciechowskich, córki Barbarę i Krystynę. Młodszy syn Leona, Gustaw Henryk Konopnicki ,urodzil się w 1882 roku w Piotrowicach (parafia Opole Lubelskie).Zmarl w 1942 roku w Kermine koło Taszkentu. Był geografem, nauczycielem i dyrektorem szkół średnich (m.in. w Suwałkach) ,postępowym działaczem społecznym.W 1939 roku wywieziony przez Rosjan na Syberię. Był żonaty z Marią Ciupka. Jego zyciorys znajduje sie w Polskim Słowniku Biograficznym.Miał dwie córki Ewę  i Jolantę. oraz trzech synów: Krzysztofa, Gustawa i Witolda. Wszyscy trzej są żonaci i mają liczne potomstwo, kontynuujące tę gałąż  rodu Konopnickich w Polsce, we Francji  i Stanach Zjednoczonych. Maria Regina Konopnicka zamężna za Leonem Nowierskim miała dwóch synów, Tadeusza i Sławomira i dwie córko, Irenę i Zofię.

Czwarty z rzędu syn Wawrzyńca, Honoriusz Konopnicki urodził się w 1845 roku. Honoriusz Konopnicki za udział w powstaniu styczniowym, został przez sąd wojemmy skazany na karę śmierci. Ze względu na młody wiek oraz usilne starania   rodziny,został uwolniony. Był żonaty z Jarosławą Fałęcką. Miał córkę zamężną za Tadeuszem Kokelim i syna Józefa  zmarłego młodo i bezpotomnie. Zmarl w 1918 roku Zelgoszczy, pochowany  w Wieleninie.

Piąty, najmłodszy syn Wawrzyńca, Kazimierz Konopnicki , urodzony w 1849 roku, był żonaty z Marią z hr.Tarłów.Miał synów Zygmunta i Bronisława oraz córki Stefanie, Lidię i Hannę. Starszy jego syn Zygmunt Konopnicki był żonaty z Zofią Konopnicką, córką swego stryjecznego brata Kazimierza.Ich jedyna córka zginęła w styczniu 1945 roku. Zygmunt ożenił się po raz drugi w Bytowie, miał troje dzieci. Młodszy syn Kazimierza , Bronisław Konopnicki miał córkę Barbarę. Kazimierz zmarł w Warszawie w 1918 roku.

Z córek Wawrzyńca Konopnickiego najstarsza Stanisława urodziła  się w 1831 roku, była zamężna za Leonardem Fałęckim. Mieli jednego syna i trzy córki. Amelia Helena była zamężna po raz pierwsy za Bolesławem Koryckim, po raz drugi za Sewerynem hr.Jaraczewskim. Ich prawnuk, Jędrzej Jaraczewski ożenił się w Wielkiej Brytanii z Jadwigą Piłsudzką, córka Marszałka Polski, Józefa Piłsudzkiego.

Córka Florentyna Antonina, urodzona w 1833 roku oraz najmłodsza, Magdalena, urodzona w 1870 roku była niezamężna.

Najmłodsza córka Wawrzyńca Konopnickiego była także niezamężna.

 Koniec części czwartej.

 Czytaj dalej

18:33, ewaciekawostki
Link Dodaj komentarz »
czwartek, 15 maja 2008
Część trzecia.

GAŁĄŻ  SIERADZKA (XVIII w.) 

Konopniccy już  w XVII, a nawet w XVI wieku osiedlali się w ziemi sieradzkiej, sąsiadującej przecież bezpośrednio z ich siedzią rodową w ziemi wieluńskiej,Od połowy XVIII wieku istnieją dokładniejsze dane na temat tej gałęzi, od której pochodzi większość współcześnie żyących potomków rodu. Wcześniejsze dane są dość niepewne, a związki rodzinne pomiędzy poszczególnumi osobami mają w dużym stopniu charakter hipotetyczny.

 Prawdopodobne jest, że wspomniana gałąż pochodzi od Stanisława Konopnickiego, żyjącego pod koniec XVII wieku w ziemi sieradzkiej. Był on żonaty z Anną z Rossoczcy, wdową po Bartłomieju Secymińskim, jak to wynika z dokumentów z lat 1690-1700.

Synami tego Stanisława byli Andrzej i Jan Konopnicki żonaty z Anną Proboszczewską, W 1710 roku w grodzie Sieradzkim małżonkowie zapisali sobie wzajemnie cały majątek na wypadek śmierci, co podwówczas było często stosowane.Ten Jan jest jedynym w długim szeregu Konopnickich, który nie bardzo radził sobie z pisaniem, bo dokument podpisywał  "ręką trzymaną". W czasach saskich oświata w Polsce stała, jak wiadomo, niżej, niż kiedykolwiek od średniowiecza.

Można przyjąć, że synami Jana Konopnickiego byli Wojciech, który 17 lipca 1733 roku podpisał w Szadku akt konfederacji ziemi sieradzkiej oraz Adam, od którego zaczyna się właściwa genalogia gałęzi sieradzkiej.

 Adam Konopnicki urodził się na początku XVIII wieku. Wiadomo o nim tyle, że był żonaty z Katarzyną z Wilkowskich. Dobrze znana jest genealogia jego żony, a to dzięki procesowi o spadek, jaki toczył się kilkadziesiąt lat póżniej.Katarzyna Wilkowska była córką Chryzostoma i Anny z Rymarzewskich  a ta z kolei była córka Jacka i Katarzyny z Płaczkowskich, zaś wnuczką Piotra Płaczkowskiego i Anny z Wiśniewskich, którzy żyli zapewne w pierwszej połowie XVII wieku. Wszystkie wymienione rodziny, to zamożna szlacta - pssjonaci z okolic Gniezna, a więc z północnej części ówczesnego województwa kaliskiego.  

Adam Konopnicki miał córkę Agnieszkę, zamężną za Marcinem Gliszczyńskim, właścicielem dóbr Gusin koło Sieradza, która żyła jeszce w 1787 roku, oraz syna Piotra.

Piotr Konopnicki jest pierwszym z omawianej gałęzi, na temat którego istnieją obfite informacje żródłowe. Za jego życia Konopniccy odzyskali pozycje jednego z przodujących rodów województwa sieradzkiego.Urodził się około roku 1730. Co robił za młodu nie wiadomo. W 1764 roku dzierżawił wieś Równia w ziemi sieradzkiej, na pograniczu z województwem kaliskim. Zasadnicza zmiena w jego sytuacji zaszła w 1767 roku, kiedy zmarł bezpotomnie Stefan Płaczkowslo, prawnuk Piotra i okazało się, że wszystkie    spokrewnione z nim rodziny wymarły, a jedynymi spadkobiercami są Konopniccy.Było to ogromne dziedzictwo, ale jego odzyskanie nie przyszło łatwo.Postępowanie przed sądem w Gnieżnie i gdzie indziej toczyło się przez kilkanaście lat, tym bardziej, że w 1768 roku wybuchła konfederacja barska, uniemożliwiając przez kilka lat normalną działalność sądów.  W 1781 roku zjawił się jeszcze jeden rzekomy spadkobierca, niejaki Wojciech Wilkowski, co dodatkowo przedłużyło proces, który zakończył się dopiero w 1786 roku. Ostatecznie Piotrowi przypadła większa część schedy po Płaczkowskich, którą można szacować na sumę rzędu pół miliona złotych polskich, co uczyniło go jednym z najzamożniejszych obywateli ziemi sieradzkiej.   

Jeszcze w czasie trwania procesu, w 1783 roku, Piotr Konopnicki wziął w zastaw za sumę 50.000 złp dobra  Kobierzycko, własność Ignacego Wyszławskiego,pisarza ziemskiego wieluńskiego. W 1787 roku wydzierżawił  od Gałeckiego, starosty bydgoskiego, ogromny klucz założony z miasteczka Dobra i kilku okolicznych wsi: tenutę dzierżawną za trzy lata,w sumie 54,000 złp ,zapłacił przy tym gotówką - rzecz w owych czasach niebywała. Wkrótce , w lipcu 1787 roku, kupił od Antoniego Kawieckiego za 84.900 złp dobra Milejów w parafii Tokary, w bezpośrednim sąsiedztwie Dobrej. Wszystkie te miejscowości leżały w ziemi sieradzkiej, nad granicą województw kaliskiego. W najbliższym sąsiedztwie znajdował się też Spicymierz, którego kasztelanem był niegdyś Hieronim Konopnicki. Można przypuszczać, że Piotr, osiedlając się w tej okolicy, chciał nawiązać do dawnych tradycji. Podpisywał się  tez stale "z Kroczowa Konopnicki".

Jako dzierżawca Dobrej i właściciel Milejowa Piotr Konopnicki procesował się zaciekle z sąsiadami o granice.Doszło do licznych zajść , zaorywania miedz, spasania cudzych łąk i niszczenis plonów.Sześćdziesięcioletni wówczas Piotr wykazał przy tym niebywałą energię i wigor.. Sekundował mu syn Józef, który pomagał mu w zarządzaniu dobrami. Wynikły z tego procesy sądowe, zapełniające księgi sieradzkie w latach 1787-1793.Jedne sprawy Piotr wygrywał, inne przegrywal, ale skutku nie było, bo strona przegrywająca odwoływała się do Trybunału Koronnego w Piotrkowie, gdzie procesy ciągnęły się  latami (akta tego trybunału uległy w czaie II wojny światowej całkowitemu zniszceniu). Dopiero drugi rozbiór Polski i wkroczenie Prusaków w 1793 roku przerwało te wojny sądowe, tak typowe dla dawnej Polski.

Piotr Konopnicki był żonaty z Katarzyną Jackowską, herbu Gozdawa, z rodziny osiadłej od wieków w ziemi sieradzkiej. Zmarła ona przed 1878 rokiem, podczas gdy Piotr żył jeszcze w 1797 roku, lecz zapewne        wkrótce potem zmarła. Z jego potomstwa znani są synowie: Maciej, Ignacy. Józef ,Melchior i Michał oraz córka Joanna.

Najstarszy syn Piotra, Maciej Konopnicki, zasługuje na szersze omówienie ze względu na swą działalność polityczną.Urodził sie około 1760 rou. Pomagał ojcu w gospodarstwie w Równej i  Kobierzycku, a w 1786 roku usamodzielnił się kupując za pieniądze pożyczone od ojca (40.000 złp) dobra Zakowice w województwie  kaliskim. W tym samym roku otrzymał skromny tytuł burgrabiego  konińskiego. W okresie sejmu czteroletniego należał do gorących zwolenników reform.Nie był wprawdzie posłem na sejm, był jednak częstym gościem w Warszawie, zawiązał tam bliskie kontakty z działaczami obozu reform,

Otrzymawszy od ojca przypadającą na niego część dziedzictwa, zakupil dobra Bronów, Spędoszyn i Zalesie z przyległościami za sumę 136.000 złp. płacąc całą sumę gotówką. Kontrakt został zawarty dnia 25 czerwca 1790 roku w Warszawie,  a następnie oblatowany w Sieradzu.Dobra te, które w XIX wieku były siedzibą Konopnickich, w XVIII wieku zmieniały wielokrotnie właścicieli. Od Kobierzyckich przeszły jako posag do Kosów, rodziny z ziemi chełmińskiej, a od nich, również jako posag do Łykowskich.w 1787 roku kupił je Franciszek Magnuski, który przekazał je jako posag dwóm córkom, jednej zamężnej za Mrokowskim i dugiej za Szymanowskim, które sprzedały je zaraz Konopnicjkiemu.

Dobra nabyte przez Macieja Konopnickiego leąły w ziemi sieradzkiej, niezbyt daleko od Dobrej i Milejowa.Działalność jego koncentruje sie jednak w następnych latach w województwie kaliskim, gdzie szybko wybija sie na jednego z czołowych    działaczy obozu reform. W 1791 roku jest członkiem komisji cywilno-wojskowej województwa kaliskiego, organu powołanego przez konstytucję 3 maja do zarządzania województwami.W tym czasie został wybrany również jednym z sędziów ziemiańskich województwa kaliskiego, a w 1792 roku otrzymał od króla Stanisława Augusta order Św.Stanisława.

Targowica i drugi rozbiór Polski przerwał dzieło Sejmu Czteroletniego. W lutym 1793 roku Wielkopolska, w tym również województwa kaliskie i sieradzkie, zostały włączone do Prus. Mieszkańcy nie pogodzili sie jednak z zaborem.Na wiadomość o powstaniu kościuszkowskim zaczęto przygotowywać się do walki zbrojnej o wyzwolenie kraju.W sierpniu 1794 roku wybuchło w Wielkopolsce powstanie przeciwko Prusakom. Odezwę Kościuszki do ziemi wieluńskiej przywiózł z Warszawy jakiś Konopnicki. Historia nie zanotowała niestety jego imienia.W województwie kaliskim na czele powstania stanął płk.Jan Sieroszewski,jego zastępcą został Maciej Konopnicki, również w randze pułkownika.

Pierwsza próba opanowania Kalisza nie powiodła się. W kilka dni póżniej we wsi Kosmów koło Stawiszyna rozbito natomiast silny oddział pruski.Wzięto do niewoli przeszło 30 żołnierzy. Polacy stracili tylko dwóch zabitych. Jednym z nich był płk.Maciej Konopncki.Stało  się to 20 sierpnia 1794 rok. Wkrótce powstańcy opanowali Sieradz, a w kilka dni póżniej również Kalisz.

Sukcesy powstańców wielkopolskich, wspartych we wrześniu przez korpus generała Dąbrowskiego, zmusiły do pospiesznego odwrotu armię pruską oblegaącą Warszawę. Po sukcesach ukoronowanych zdobyciem 2 pażdziernika Bydgoszczy, przyszła klęska Maciejowicka i poddanie Warszawy Moskalom. Prusacy przywrócili swoje panowanie w Wiekopolsce, wkrótce nastąpił trzeci rozbiór i całkowita zagłada Rzeczpospolitej.Władze pruskie, mszcząc się za udział w powstaniu, skonfiskowały dobra Macieja Konopnickiego i dopiero po jego staraniach udało się rodzinie odzyskać ich część. Przejściowo zasekwestrowane były też dobra Milejów. W tym też czasie zmarł Piotr Konopnicki.

Następny syn Piotra, Ignacy Konopnicki, urodził się okolo 1774 roku.   W wieku  dziesięciu lat został oddany do  szkół w Kaliszu.W 1788 roku, będąc uczniem IV klasy tamtejszej szkoły wydziałowej, został odznaczony za wyniki w nauce srebrnym medalem Komisji Edukacji Narodowej. Był zapewne pierwszym od czasu Hieronima Konopnickiego, który zdobył solidne wykształcenie. Po ukończeniu szkoły brał przypuszczalnie udział w wojnie polsko-rosyjskiej w 1792 roku i powstaniu Kościuszkowskim; w każdym razie zdobył gruntowne przeszkolenie wojskowe. W następnych latach walczył prawdopodobnie w Legionach Dąbrowskiego.

W 1802 roku był w kraju i ożenił się z Teklą z Potockich, wdową po Franciszku Byszewskim. Zasługuje ona na szersze omówienie, choćby z tego względu, że zachował się jej doskonały portret (akwarela). pozostający w posiadaniu potomków, jako najstarsza zapewne pamiątka rodzinna.

Tekla Potocka urodziła się w Horbulowie w województwie kilowskim i była nieco starsza od swojego drugiego męża. Była córką Maksymiliana Potockiego herbu Lubicz, pułkownika kawalerii narodowej, z zamożnej rodziny ziemiańskiej, nie mającej jednak  nic wspólnego ze sławnymi Potockimi herbu Pilawa.Kiedy Tekla urodziła się, jej ojciec był sędzią granicznym kijowskim i dlatego zapewne nazwana jest na portrecie  "sędzianką kijowską": póżniej Maksymilian awansował na podkomorzego żytomierskiego. W okresie rozbiorów rodzina używała tytułu hrabiowskiego.

Matką Tekli była Katarzyna z Łętkowskich, która zmarła młodo: ojciec ożenił się potem po raz drugi.

W 1778 roku. Tekla Potocka,mając około 16 lat, poślubiła Franciszka Byszewskiego, rotmistra, a następnie majora kawalerii narodowej. Brał on udział w wojnie polsko-rosyjskiej 1792 roku i w powstaniu Kościuszkowskim w 1794 roku.Dalszych  wiadomości o nim nie ma, prawdopodobnie zginął w powstaniu.

Byszewscy byli właścicielami dóbr Krzewata  w parafii Kłodawa,  w ówczesnym województwie łęczyckim, które były zapewne posagiem żony. Mieli dwoje dzieci, Józefa, póżniejszego właściciela dóbr Krzewata, i Magdalenę, króra poślubiła póżniej   starszego znacznie od siebie,Józefa Konopnickiego, brata Ignacego.

Ślub Ignacego Konopnickiego z Teklą odbył się w 1802 roku, przypuszczalnie w Kłodawie. Początkowo małżeństwo mieszkało w Krzewacie, gdzie urodził się najstarszy syn Wawrzyniec.Milejów i inne dobra Konopnickich znajdowały się wówczas pod sekwestrem pruskim.

Pod koniec 1806 roku, na wieść o o zwycięstwie Napoleona pod Jeną, Wielkopolska znów powstała. Wkrótce przepędzono Prusaków, utworzono znów wojsko polskie. Ignacy zgłosił się natychmiast do służby. Jako doświadczony żołnierz mianowany został porucznikiem, brał udział w kampanii przeciwko wojskom pruskim i rosyjskim.Dnia 3 marca 1807 roku został szefem szwadronu w 3-cim pułku ułanów Księstwa Warszawskiego.Po zakończeniu działań wojennych otrzymał dymisję z wojska i zajął się odzyskiwaniem skonfiskowanych majątków. 

W krótkim czasie odzyskał Milejów, natomiast starania o odzyskanie dóbr po Macieju Konopnickim przeciągnęły się na wiele lat i przyniosły tylko częściowe rezultaty. Wspominani  są również Jan i Maksymilian, którzy prawdopodobnie zmarli w dzieciństwie.

Tekla Konopnicka zmarła przed rokiem 1808, gdyż 1 czerwca tego roku Ignacy Konopnicki ożenił się powtórnie.Żoną jego została młodsza o prawie dwadzieścia lat Józefa z Walewskich (córka Jana, sędziego grodzkiego ostrzeszowskiego, właściciela Mąkolic i Marianny Psarskiej) właścicielka Kościelca w powiecie ostrzeszowskim w Wielkim Księstwie Poznańskim.

Z dzieci tego małżeństwa znani są:Eleonora, ur. w 1809 roku - potem żona Stanisława Żychlińskiego: Hieronim, ur. w 1811 roku i Wojciech Józef, ur.pod koniec 1816 roku. Możliwe, że mieli jeszcze młodsze rodzeństwo. Nie wiadomo, czy Ignacy  brał udział w wojnach 1811-1815, ale to prawdopodobne. Zmarł 25 czerwca 1832 roku w Piekarskich Młynach.Wdowa po nim Józefa, zmarła niedługo po nim, bo już 1836 roku Wawrzyniec przejął opiekę nad nieletnim przyrodnim rodzeństwem.

Niewiele również wiadomo o trzecim synu Piota, Józefie Konopnickim, Nie ma też pewnosci, czy był młodszy od Ignacego,bo już w 1789 roku załatwiał w imieniu ojca     różne sprawy związane z administrowaniem jego dóbr. Co najmniej do 1793 roku przebywał w Milejowie. Ożenił się póżniej (zapewne po 1810 r.) z córką swojej szwagierki z jej pierwszego małżeństwa, Magdaleną Byszewską. W 1836 roku już nie żył. Wdowa po nim mieszkała z rodziną jego brata w Bronowie. W 1836 roku legitymowała się jako szlachcianka według prawa z 1836 roku (wspólnie z bratem). 

Melchior Konopnicki był zapewne jednym z młodszych synów Piotra, urodził się około 1780 roku.Wiadomo o nim, że w 1828 roku mieszkał w Bronowie i jako 47-letni mężczyzna  (prawdopobnie kawaler) był świadkiem na ślubie swego bratanka Wawrzyńca, syna Ignacego, z Katarzyną Pągowską.

Wreszcie ostatni z synówPiotra - Michał Konopnicki (1780-1843), stał się protoplastą kujawskiej gałęzi rodziny Konopnickich.

Koniec części trzeciej.

Czytaj dalej

10:16, ewaciekawostki
Link Dodaj komentarz »
niedziela, 11 maja 2008
Część druga.

 GAŁĄŻ  WIELUŃSKA  (XVI-XVIII w.)

Oprócz omówionych w poprzednim rozdziele potomków rodu, w drugiej połowie  XVI w. występuje w ziemi wieluńskiej jeszcze czterech Konopnickich. Są to bracia: Aleksy, Piotr Adrian i Maciej.Nie udało się ustalić, kto był ich ojcem, najbardziej jednak prawdopodobne wydaje się, że byli wnukami Andrzeja, a więc  stryjeczno-stryjecznymi braćmi Hieronima.Z całą pewnością pochodzili z rodu Jastrzębców i byli potomkami Jana z Kroczowa, określani są  bowiem w dokumentach stale jako " z Krokowa Konopniccy", Od nich a konkretnie od najstarszego Aleksego,pochodzą przypuszcaalnie wszyscy póżniejsi potomkowie tego rodu

W 1578 roku czterej  bracia Konopniccy dokonali działów rodzinnuch, zapewne najmłodszy z nich osiągnął wtedy pełnoletność.Dwaj młodsi, to znaczy Adam i Maciej, zrezygnowali z dziedzictwa obejmującego Bębnów.Wolę Bębnowską (zapewne dawniejsza Wola Konopnicka) oraz część Walkowa.Zapewne otrzymali spadek po matce lub odszkodowanie w gotówce,Dobra przypadły dwóm starszm braciom, Aleksemu i Piotrowi.

Najstarszy z braci, Aleksy Konopnicki, urodził się przypuszczalnie między 1545 a 1550 rokiem. Określany jest w dokumentach jako dziedzic Bębnowa z przyległościami, sprawował urząd podsędka ziemskiego wieluńskiego (najstarsza wzmianka z 1579 roku).Znacznie póżniej, bo w 1596 roku był też podstarościm w Krzepicach, w województwie krakowskim, jednak nad samą granicą ziemi wieluńskiej.

Do Bębnowa należały rozległe lasy graniczące z Niechmierowem.Aleksy prowadził na tym terenie kolonizację, założył kilka nowych osad i kontynuował przewlekły proces o granice, zakończony ostatecznie około 1600 roku.Procesował się również  z Mikołajem Zebrzydowskim i innymi o granice między Wałkowem a Strobinem.

Aleksy Konopnicki był żonaty z Anną Czajewską, córką Jana. z  tej samej rodziny, z której pochodziła żona Andrzeja Konopnickiego.Miał pięcioro dzieci, urodzonych przypuszczalnie w latach 1575-1585, mianowicie:córki Agnieszkę i Annę oraz synów Jana, Samuela i Stanisława.Zmarł w 1597 roku.

Młodszy brat Aleksego,Piotr Konopnicki, otrzymał w wyniku działów rodzinnych w 1578 roku połowę dziedzictwa na Bębnowie z pryległościami.Póżniej przypuszczalnie zrezygnował z tego dziedzictwa, pracował bowiem w żupach solnych i już w 1580 roku zajmował intratne stanowisko podżupnika bocheńskiego. W póżniejszych księgach wieluńskich nie ma o nim wzmianek, nic też nie wiadomo o jego ewentualnym potowstwie.

Trzeci z braci, Adrian Konopnicki, nie żył już w 1595 roku, Nie wiadomo czy miał jakieś potomstwo.

Najmłodszy z czterech braci, Mkołaj Konopnicki, wymirniony jest w dokumentach po raz ostetni w 1595 roku.W 1631 r0ku wdocwa po Macieju Konopnickm, zapewne tym samym, wysłała na pospolite ruszenie pod  Lwów konnego pachołka nazwiskiem Osiński.Synem, albo raczej wnukiem Macieja był zapewne Paweł Konopnicki, dzierżawca wsi Osiny koło Wielunia, który zmarł w 1674 roku.Był on żonaty z Zofią Skrzyńską, a jego córka Jadwiga była w 1688 roku zamężna za Andrejem Stobieckim.

Przejdżmy do następnego pokolenia Konopnickich, to znaczy do potomstwa Aleksego, żyącego w ziemi wieluńskiej na przełomie XVI i XVII w. 

Najstarszzy syn Aleksego, Jan Konopnicki, urodził   się przypuszczalnie około 1575 roku.Otrzymał po ojcu urząd podsędka ziemskiego, który pełnił już w roku 1602.  Był w 1631 roku, wraz z bratem Samuelem, współwłścicielem wsi Bębnów.Trzeci brat, Stanisław, wymieniony w tym samym dokumencie, nie był natomiast współwłaścicielem tej wsi.Znana jest zona tylko jednego z trzech braci, mianowicie Samuela Konopnickiego.Była nią Jadwiga Kaszewska, pochodząca z powiatu orłowskiego w województwie łęczyckim.

Z córek Aleksego Konopnickirgo, Agnieszka wyszła za Samuela Nagórskiego (wzmianka z 1598 roku), a Anna za Stanisława Rostogę,z rodzin szlacheckich licznie zrodzonych w ziemi wieluńskiej. 

Kolejne pokolenie Konopnickich jest dość licznie prezentowane w ziemi wieluńskiej.Pojawiają się Konopniccy w ziemiach sąsiednich, brak jes jednak danych dla ustalenia, którego z trzech synów Aleksego byli oni potomkami.W tym pokoleniu Konopniccy traca ostatnią ze swych wsi, nabytych na początku XVI wieku przez Jana z Kroczowa, mianowicie Bębnów.

Wśród licznych Konopnickich, wymienianych przez żródła w latach 1630-1660   zasłgują na wzmiankę:

Wojciech Konopnicki,przypuszczalnie syn Jana lub Samuela,pełnoletni w 1631 roku, miecznik ziemi wieluńskiej w 1635 roku.W czasie najazdu szwedzkiego w 1654 roku ukrywał się w swoich dobrach jezuitów z Kalisza.Przypuszczalnie był ostatnim Konopnickim, który gospodarował w Bębnowie. W 1664 roku z potomków Aleksego siedział tam tylko na części wsi Stanisław Nagórski, syn Samuela i Agnieszki Konopnickiej. Reszta wsi należała do różnych nowonabywców.

Jako mieszkaniec       ziemi wieluńskiej wymieniony jest w żródłach również Mikołaj Konopnicki, który w 1631 roku stawił  się z tą ziemią na pospolite ruszenie pod Lwowem.Następnie jednak przeniósł się do ziemi sieradzkiej, gdzie dzierżawił wieś Grabicę w powiecie piotrkowskim.Zmarł 25 lipca 1640 roku, pozostawiając wdowę i córkę, zamężną za Jaroszem (Hieronimem) Szczepanowski,I on zapewne był synem Jana bądż Samuela.

Do ziemi sieradzkiej  przeniósł się również Stanisław Konopnicki, który  do 1656 roku dzierżawił wieś Popów w powiecie szadkowskim. W czasie potopu szwedzkiego  wstąpił do wojska, walczył w obronie ojczyzny.Właściciel wsi. korzystając z jego nieobecności, usunął bezprawnie z dzierżawy żonę Zofię Ubysz z nieletnimi dziećmi, rabując przy tym cały ich dobytek.Stanisław Konopnicki wniósł w związku tym 29 serpnia 1656 roku protestację do grodu w Koninie.Zapewne osiedlił się następnie w północnej części województwa kaliskiego i jest, być może, protoplastą gałęzi Konopnickich, żyjącej na pograniczu województw kaliskiego i brzesko-kujawskiego.

Inny Stanisław Konopnicki, zapewne wnuk, może już prawnuk Aleksego,przeniósł sie przed 1648 rokiem do województwa poznańskiego i kaliskiego.Uczestniczył zwojewództwem poznańskim w elekcji króla Jana Kazimerza w 1648 roku i króla Michała Korybuta Wiśniowieckiego w 1669 roku, a następnie z województwem kaliskim w elekcji króla Jana III Sobieskiego w 1674 roku.Nabył jakieś dobra w województwie kaliskim i w 1654 roku został wybrany podczaszym kaliskim, ale nominacja na ten urząd nie doszła do skutku z powodu najazdu szwedzkiego.w 1670 roku został natomiast wojskim wschowskim.

Kilku innych Konopnickich, jak Mateusz, Andrzej, dwóch Stanisławów, Franciszek i Adam, uczestniczyło w elekcjach królów polskich w latach 1648, 1669 i 1674 z województwami poznańskim, kaliskim, krakowskim i brzesko-litewskim.Losu ich potomstwa nie sposób prześledzić.

W połowie XVII wieku Konopniccy potracili swoje dobra w ziemi wieluńskiej i - jak wówczas mawiano -"chadzali dzeirżawami" wielu szukało szczęścia po innych ziemiach ale nieliczni tylko dorobili się ponownie.Trudno orzec, co spowodowało ten upadek rodziny.Zapewne przyczyniło się do tego rozrodzenie i dzielenie ojcowizny na coraz to mniesze kawałki.Dużą rolę odegrały także wydarzenia wojenne, a szczególnie okres "Potopu" (1648-1656), który wyrządził w całym kraju, również w ziemi wieluńskiej, bardzo dotkliwe szkody.

Nie wszyscy jednak Konopniccy opuścili ziemię wieluńską. W końcu XVII wieku występuje tu Adam         tu Konopnicki, delegat ziemi wieluńskiej na elekcję w 1697 roku, w wyniku której królem polskim został wybrany August II Sas.

 W drugiej polowie XVIII wieku Konopniccy dochodzą znów do pewnego znaczenia na ziemi wieluńskiej, sprawują urzędy ziemskie, co było uzależnione od posiadania własności ziemskij. I tak  Antoni Konopnicki był pisarzem grodzkim wieluńskim i posłował z tej ziemi na sejm elekcyjny w 1764 rok, na którym królem polskim wybrany został Stanisław Poniatowski.Jakub Konopnicki był w 1767 roku sędzią grodzkim wieluńskim.Szymon Konopnicki, pełnoletni w 1762 roku, dzierżawił w 1768 roku dobra Dobrosław w ziemi wieluńskiej (powiat ostrzeszowski),procesował się w 1773 roku z Wierwikowskim.Ksiądz Ignacy Konopnicki był w 1789 roku proboszczem w Ożarowie Koło Wielunia.

GAŁĄŻ  MAŁOPOLSKA (XVII-XIXw.}

Jednym z wnuków Jana, Samuela lub Stanisława był Jakub Konopnicki, urodzony przypuszczlnie około roku 1640. Początkowo mieszkał w ziemi wieluńskiej, z którą podpisał elekcję króla MIchała Korybuta Wiśniowieckiego w 1669 roku.W tym czasie poślubil Katarzynę Grodzicką, dziedziczkę części wsi Przystajń, koło miasteczka Krzepice, w powiecie lelowskim wojedztwa krakowskiego, niedaleko od graicy ziemi wieluńskiej, gdzie osiedlił się. Związki Konopnickich z Krzepicami są zresztą znacznie wcześniejsze.Już Aleksy, pradziad Jakuba, był podstarościm krzepickim.

Jakub Konopnicki zmarł stosunkowo młodo, zapewne około 1680 roku.Wdowa po nim wyszła powtórnie za mąż za Andrzeja Zabickiego, a w 1692 roku zmarła .Po Jakubie pozostało troje dzieci i w ten sposób zapoczątkowana została małopolska gałąż rodziny Konopnickich

 Najstarsza córka, Marianna Konopnicka, urodzona około 1673 roku, wyszła za mąż w 1693 roku za Sebastiana Jerzmanowskiego, syna Grzegorza z województwa łęczyckiego.Drugi z kolei był zapewne syn Aleksander Konopnicki, Który służył w wojsku, był w 1712 roku kapitanem wojsk koronnych. Dalsze jego losy nie są znane.

Trzeci z potomstwa Jakuba, Franciszek Konopnicki ,gospodarował na przypadłej mu części wsi Przystajń, uczestniczył z ziemią krakowską w elekcji króla Augusta II Sasa w 1697 roku i procesował się zaciekle z ojczymem Żabickim.Z potomstwa jego znany jest tylko jeden syn Aleksander, mylony ze stryjem tego imienia.

Aleksander Konopnicki urodził się około 1700 roku.Wcześnie wstąpił do służby wojskowej i w 1734 roku został rotmistrzem chorągwi pancernej w wojsku koronnym.Była to funkcja dość znaczna. która otworzyła mu drogę do kariery.W 1735 roku posłował z powiatu lelowskiego na sejm zwany pacykifacyjnym, a od 1750 używał tytułu podczaszego żytomierskiego.Nie wiadomo jednak czy była to godność rzeczywista, czy fikcyjna.Aleksander dorobił się dość znacznego majątku i w  1745 roku pożyczył Józefowi Szembekowi  ze znanej rodziny magnackiej sumę 60.000 złp. W zamian otrzymał w zastaw duże dobra Rokitno Szlacheckie w ziemi krakowskiej, nad samą granicą Śląska. Szembek  nie zwracał pożyczki i w rezultacie dobra pozostały w posesji Aleksandra Konopnickiego aż do jego śmierci w 1764 roku.

Aleksander ożenił się około roku 1740 z Joanną Iwańską, córką Piotra, stolnika piotrowskiego i Eleonory z Olszewskich.Była tp rodzina bardzo zamożna i panna otrzymała duży posag.Małżeństwo miało czworo dzieci: córkę Zofię, oraz synów Aleksandra, Maurycego i Kazimierza. Ich dzieje związane są ściśle z konfederacją barską (1768-1772).

Zofia Konopnicka wyszła za mąż za Andrzeja Morzkowskiego, sędziego ziemskiego wieluńskiego, właściciela dóbr Jajki i innych w ziemi sieradzkiej, posesora dóbr Kurów i Turów w ziemi wieluńskiej.Po utworzeniu konfederacji barskiej został on wybrany marszałkiem tej konfederacji w ziemi wieluńskiej i zachował to stanowisko aż  do ostatecznego upadku konfederacji w 1772 roku.Był czynnym działaczem konfederackim na terenie ziemi wieluńskiej i na emigracji.Cała rodzina musiała uciekać za granicę przed wojskami rosyjskimi.Zofia zmarła w 1769 roku we Wrocławiu, pozostawiając jedną córkę Józefę, która póżniej wyszła za Wojciecha Kamińskiego.

W konfederacji barskiej walczyli od samego początku wszyscy trzej synowie Aleksandra Konopnickiego. Nic bliższego nie wiadomo o działalności starszego i najmłodszego, poza tym, że Aleksander zginął przed 1772 rokiem, zaś Kazimierz Konopnicki zaginął przed tą datą i nie odnalazł się, zapewne więc również zginął lub zmarł na Syberii, dokąd Rosjanie wywieżli wziętych do niewoli konfederatów.

Dużą rolę w wojnie konfederackiej odegrał drugi z rzędu syn Aleksandra, Maurycy Konopnicki, używający przydomka Boleszczyc. Urodził się okolo 1740 roku, a w 1765 roku ożenił się z Konstancją Rayską herbu Kiertlicz, używająca również nazwiska Kiertlicz-Rayska. Maurycy nabył od szwagra majątek rodowy Rayskich, Perzowice, w Księstwie Siewieskim i tam osiadł.Zapewne musiał należeć do konspiracji przygotowującej powstanie, bo wkrótce po zawiązaniu konfederacji barskiej w 1768 roku włączył się do niej i brał w niej nadzwyczaj czynny udział aż do samego prawie końca.

Maurycy Konopnicki był jednym z organizatorów konfederacji barkiej ziemi krakowskiej i 26 czerwca 1768 roku podpisał akt jej zawiązania.W lipcu i sierpnu tego roku brał udział jako rotmistrz w obronie Krakowa przed oblegającymi miasto wojskami rosyjskimi.Po kapitulacji, dnia 17 sierpnia został zmuszony wraz z innymi obrońcami do podpisania "recesu" i zwolniony.Powrócił wtedy do swego majątku Perzowice. W połowie marca 1769 roku Rosjanie wkroczyli do Księstwa Siewiierskiego, stanowiącego wówczas formalnie odrębne państwo ( z biskupem krakowskim jako księciem).Wbrew udzielonym poprzednio gwarancjom aresztowali Konopnickiego i osadzili w więzieniu w Krakowie.Po pewnym czasie zwolnili go.Wówczas udał się do Wielkopolski i wstąpił ponownie do wojska konfederackiego.Walczył jako rotmistrz pod dowództwem Malczewskiego (marszałka konfederacji w Wielkipolsce), brał udział w licznych bitwach i potyczkach na terenie województwa poznańskiego, kaliskiego, sieradzkiego i krakowskiego.  Po różnych perypetiach, związanych z walką o władze w kierownictwie konfederacji barskiej, został przydzielony ze swą chorągwią pod komendę Zaremby.Prusacy, którzy wkraczali w tym czasie na przygraniczne tereny Rzeczypospolitej, obrabowali  doszczętnie Maurycego Konopnickiego 29 lipca 1770 roku. W pażdzierniku    1770 roku brał on udział w wyprawie Kazimierza Pułaskiego i Zaremby na Poznań. Pod koniec 1771 roku przeszedł ze swoją chorągwią pod komendę Kazimierza Pułaskiego, zimą zajmował się aprowizow

aniem twierdzy jasnogórskiej.Dnia 6 marca 1772 roku w potyczce z Moskalami dostał się do niewoli i po krótkim pobycie w więzieniu w Piotrkowie został wysłany na Sybir.Powrócił stamtąd w 1773 roku i osiadł ponownie w swym majątku Perzowice,

Po upadku konfederacji barskiej Maurycy Konopnicki szerszej działalności politycznej już nie prowadzi.Przez szereg lat pełnił funkcję burgrabiego Ksęstwa Siewierskiego.Był też przez preien czas subdelegatem siewierskim.Zmarł okłoło 1790 roku. Pozostawił po sobie tylko jedną córkę nie ustalonego imienia.Na niej zapewne wygasła omawiana gałąż Konopnickich.

Nie jest to jednak pewne, bo oto w 1847 roku legitymował się jako szlachcic w Cesarstwie Rosyjskim mieszkający na Wołyniu Jan Konopnicki herbu Jastrzębiec, syn Kazimierza.Legitymował się razem z dorosłym synem Antonim i dwoma wnukami:Stanisławem i Ignacym. Nasuwa się przypuszczenie, że był on synem Kazimierza, mlodszego brata Maurycego, który zginął pod koniec konfederacji barskiej.Być może ocalał jednak i osiadł póżniej na Wołyniu.Może zresztą zginął  w czasie konfeeracji barskiej, ale zdążył się uprzednio ożenić i mieć syna.Wspomniany Jan Konnopnicki musiałby się w takim razie urodzić przed 1772 rokiem.Jest to zupełnie możliwe.W 1847 roku miałby około 75 lat.Sprawa zostaje jednak        nie wyjaśniona, tym bardziej,że dalsze losy tej gałązki Konopnickich nie są znane.

W Małopolsce żyła w XVIII i XIX  wieku jeszcze jedna rodzina Konopnickich, której pochodzenia nie dało się ustalić. W 1782 roku legitymowali się mianowicie w Trembowli  (ówczesna GalicjaWschodnia)  bracia Konopniccy: Jakub,  żonaty z Heleną i Tomasz żonaty Agnieszką Prejmową.Byli oni synami Aleksandra i Apolonii z Jaroszewiczów, a wnukami Andrzeja i Marianny Lenginówny.

Jakub Konopnicki miał synów Tomasza i Jana Aleksandra, żonatego z Elżbietą Oborską, ten zaś synów Jana ,Mateusza , Józefa i Fuystyna. Z kolei Tomasz Konopnicki miał syna Macieja, żonatego z Marianną Oborską, a ten syna Ludwika, który legitymował się znów w Galicj w 1849 roku. Nie udało się ustalić ani pochodzena, ani dalszego potomstwa tej gałązki Konopnickich. Może pochodzili oni od Konopnickich z powiatu lelowskiego, a może od  innych.

Koniec części drugiej.

 Czytaj dalej

23:19, ewaciekawostki
Link Komentarze (2) »
wtorek, 06 maja 2008
Z Kroczowa i Konopnicy - Konopniccy herbu Jastrzębiec.

 

Protoplastą rodu Konopnickich herbu Jastrzębiec jest Jan z Kroczowa, który poczynając od 1499 r. nabywał kolejno części dóbr Konopnica, Wola Konopnicka i Bębnów, położonych w ziemi wieluńskej, po obu brzegach rzeki Warty W 1507 r. był już właścicielem połowy tych dóbr .

Poprzedni właściciele używali nazwiska Konopnicki, lecz pieczętowali się herbem Oksza.Rodzina ta stosunkowo wcześnie wymarła, gdyż ostatnie wzmianki o niej pochodzą  z końca XVI w. Nie można jednak wykluczyć, ż niektórzy jej potomkowie, żyjący nadal w województwie sieradzkim, zlali się z Konopmickimi herbu Jastrziebiec, przyjmując ich herb.W owych czasach zmiana herbu była zjawiskiem dość częstym.

Jan, który po nabyciu nowych dóbr zaczął używać nazwiska Jan z Kroczowa Konopnicki, pochodził jak wskazuje jego przydomek, który zachował się w Rodzinie Konopnickich, az do XIX w. - z miejszowości Kroczów, położonej w ówczesnym województwie sandomierskim, nad rzeką Iłżanką.Wieś ta co najmniej od końca XIV w., jeśli nie wcześniej, znajdowała się w posiadaniu rodu Jastrzębców;ich miejscowa gałązka używała przydomka  "z Kroczowa" , który pod koniec  XV w.przekształcił się w nazwisko Kroczowski.Rodzina ta siedziała w ziemi sandomierskiej przez kilka następnych wieków.Ostatnie wzmianki o Kroczowskich pochodzą z początku  XIX w.. póżniej chyba wymarli.Niesiecki i inni dawniejsi heraldycy piszą wiele o początkach rodu Jastrzębców, które sięgać mają XI a nawet X wieku.Wiadomości te jednak nie znajdują potwierdzenia w żródłach  historycznych.

Wspólność herbu nie pozostawia wątpliwości, że Jan pochodził z rodziny Kroczowskich w ziemi sandomierskiej.Małopolski ród Jastrzębców, jeden z najstarszych rodów polskich, związany był w średniowieczu właśnie z tą ziemią, w której żyli najwybitniejsi jego przedstawiciele.Pieczętowali się herbem Jastrzębiec, którego podstawowy wizerunek Niesiecki w swoim herbarzu tak opisuje

"Na tarczy w polu błękitnym podkowa zóta, końcami prosto do góry obrócona, w środku krzyż, na hełmie pod koroną jastrząb skrzydłami trochę do lotu wzniesionymi, w prawą stronę tarczy całym sobą skierowany, z dzwonkami i pęcinami, w szponie prawej trzyma takąż podkowę z krzyżem  jak i na tarczy."

Wiadomości o Janie z Kroczowa, protoplaście rodu Konopnickich,są dość skąpe,Wystarczają jednak do odtworzenia z grubsza jego życia..Urodził się zapewne około 1440 r0ku jub nieco póżniej. a więc za panowania króla Władysława Warneńczyka, przypuszcalnie w rodzinnym Kroczowie.Gdzieś około roku 1470 poślubił Dorotę Podlęską.W owym czasie istniało kilka      rodzin tego nazwiska, używających różnych herów,żródła nie mówią wyrażnie,z którego pochodziła Dorota, jednak fakt osiedledlenia się małżonków w wojewótwie sieradzkim oraz inne okoliczności pozwalają stwierdzić z całą pewnością, że chodzi o Polęskich herbu Poraj z Połężyc w ziemi sieradzkiej, miejscowości położonej nad Wartą, prawie na wprosr Sieradza.

Nie wiadomo,jak doszło do małżeństwa między oblubieńcami,pochodzżcymi z dość odległych miejscowości.Nie wiemy też, czy młode małżeństwo żyło łpoczątkowo w rodzinnych stronach męża, czy też przeniosło się od razu do województwa sieradzkiego.Stosunkowo dokładnie można określić datę śmierci obojga małżonków.Dorota nie żyła już w 1502 roku, bo wtedy mąż zwrócił jej braciom, zgodnie z umową przedślubną, część posagu.Jan nie żył w 1510 roku, bo właścicielem Konopnicy był wówczas jego syn,zmarł więc w latach 1508-1509.

Zródła wymieniają tylko jednego syna Jana z Kroczowa, mianowicie Andrzeja.Według tradycji rodzinnej miało być tych synów aż dwunastu.Wszyscy oni mieli brać udział w wyprawie króla Jana Olbrachta przeciw Mołdawi w 1497 roku i wszyscy, z wyjątkiem najmłodszego mieli zginąć w zasadzce na Bukowinie, gdzie zabitych zostało wielu uczestników wyprawy,w związku z czym powstało nawet powiedzonko "za króla Olbrachta wyginęła szlachta".Brak jest żródłowego potwierdzenia tej tradycji,szereg okoliczności nadaje jej jednak cechy prawdopodobieństwa.Przede wszystkim zwróćmy uwagę na datę, od której Jan z Kroczowa zaczą skupować dobra w ziemi wieluńskiej, było to niecałe dwa lata  po wyprawie mołdawskiej.Otóż,wiadomo z historii,że przeciwko tej wyprawie istniała silna opozycja szlachty.Król zwalczał ja, konfiskując dobra opornym, którzy odmawiali  udziału w wyprawie, nagradzał zaś sowicie tych, którzy wzięli w niej udział.Wśród ukaranych konfiskatą był między innymi jeden z Kroczowskich.Można się domyślać, że Jan Kroczowski,który stracił na wyprawie prawie wszystkich synów,został sowicie  wynagrodzony i to pozwoliło mu kupić duże dobra.Poprzedni stan majątkowy, zarówno Kroczowskich jak i Podlęskich, nie uzasadnia tak kosztownych nabytków.

Trzeba dodać, że w wyprawie mołdawskiej brał udział i zginął ojciec póżniejszej żony Andrzeja Konopnickiego, Mikolaj Krzysztoporski. Być może,synowie Jana z Kroczowa walczyli właśnie pod jego komendą.Zresztą legendy o 12 braciach nie można brać zbyt dosłownie.Mogło to być 12 krewnych i pobratymców, wśród których tylko kilku było synami Jana.

Przez nabycie dóbr w ziemi wieluńskiej rodzina Konopnickich,pochodząca pierwotnie z Małopolski, związała się na kilka stuleci z Wielkopolską.

ROZKWIT RODU /XVI i pocz. XVIIw./

Jedyny pozostały przy życiu syn Jana, Andrzej  z Kroczowa Konopnicki, pojawia się w dokumentach po raz pierwszyw 1510 roku jako roymistrz królewski i wojski wieluński, dziedzic dóbr Konopnica, Wola Konopnicka i Bębnów.Zakładając, że był najmłodszym z braci uczestniczącym w wyprawie  mołdawskiej,urodził się zapewne około 1480 roku, może jeszcze w Kroczowie, a może  jeszcze w matczynych Podłężycach. Śmierć braci nie zniechęciła go widocznie do służby wojskowej,skoro dosłużył się stopnia rotmistra królewskiego.Zapewne dopiero po śmierci ojca wystąpił z wojska i osiadł w odziedziczonych włościach.Wkrótce obdarzono go, jako zamożnego dziedzca, urzędem wojskiego wieluńskiego.Do obowiązków wojskiego należało sprawowanie opieki nad rodzinami żołnierzy idących na wojnę, szczególnie w pospolitym ruszeniu.Nadawano tę godność służałym  żołnierzom, ludziom zamożnym.Warunki te Andrzej spełniał doskonale, choć był jeszcze człowiekiem dość młodym, dobiegał zapewne trzydziestki.

Znacznie póżniej, ale przed 1539 rokiem, awansował na stanowisko o wiele wyższe, został mianowicie starostą grodzkim wieluńskim,zachowując nadal tytuł wojskiego.Godność starosty grodzkiego była w hierarchii  samorządu ziemskiego wysoka/druga po podkomorzym/ i bardzo intratna.Starostwo wieluńskie było bogate, należało        do niego wiele wsi, toteż Andrzej mógł się na nim mocno wzbogacić.Starostą był jednak krótko, bo zmarł w roku 1545 lub w 1546, miał wtedy zapewne trochę ponad 60 lat.Przed śmiercią zdążył  nabyć jeszce Bieniec i Walków, położone również w ziemi wieluńskiej, nad rzeką Wartą.

Andrzej był żonaty z Małgorzatą Krzysztoporską, córką wspomnianego Mikołaja herbu Nowina, z możnego rodu małopolskiego, którego gniazdem była wieś Krzysztoporzyce w powiecie proszowskim/województwo krakowskie/.Skolgiacenie się z tą rodziną stanowiło kolejny krok w awansie społecznym Konopnickich,Małżeństwo zawarte zostało przypuszczalnie około 1510 roku .Małgorzata wniosła zapewne mężowi spory posag, niewątpliwie też zarówno on, jak i jego potomstwo korzystało z poparcia jej możnych krewnych.

Na wymienienie zasługuje wśród nich Jan Krzysztoporski(1518-1585), bratanek Małgorzaty, syn jej brata Piotra.Był on sekretarzem króla Zygmunta Starego, a następnie Zygmunta Augusta.Jeżdził z misjami dyplomatycznymi od króla do papieża i na dwory zagraniczne.W 1565 roku został kasztelanem wieluńskim i zasiadał w senacie.Jan Krzysztoporski był człowiekiem wykształconym, humanistą.Tworzący po łacinie poeta Andrzej Trzecieski dedykował mu swoje dzieło "Epigrammatum Liber II" wydane w Krakowie w 1565 roku.Są tam między innymi epitafia ciotek Jana, Małgorzaty Konopnickiej i Anny Dembowskiej.

Niezupełnie jasne są dane na temat potomstwa Andrzeja Konopnickiego.Niesiecki podaje,że miał trzy córki i czterech synów, których jednak nie wymienia.Uruski do jego synów zalicza Hieronima,o którym jednak wiadomo,że urodzil się w 15 lat po śmierci Andrzeja.Potomstwem Andrzeja były z pewnością trzy córki,mianowicie Jadwiga zamężna za Piotrem Bużeńskim, sędzią ziemskim sieradzkim, Anna zamężna za Mikołajem Dembowskim i trzecia,niewiadomego imienia, zamężna za Mikołajem Radoszewskim.Wszyscy trzej mężowie należeli do czołowych rodzin ziemiańskich ziemi sieradzkiej,Syn Jadwigi, Hieronim  Bużeński.został po Janie Krzysztoporskim kasztelanem sieradzkim.

Ponieważ żródła nie wymieniają synów Andrzeja Konopnickiego, skazani tu jesteśmy na domysły.W księgach wieluńskich z drugiej połowy XVI wieku występują wprawdzie czterej bracia Konopniccy:Aleksy,Piotr,Adrian i Maciej, ale żyli oni tak póżno, że wyglądają raczej na wnuków niż synów Andrzeja.Być może, synowie Andrzeja pomarli młodo, a jeden z nich pozostswił wspomnianych czterech synów.Będzie o tym mowa w następnym rozdziale.

Andrzej Konopnicki jest wprawdzie jedynym znanym synem Jana z Kroczowa Konopnickiego, ale oprócz niego znany jest również jego bratanek, to znaczy syn jednego ze starszych braci poległych w 1497 roku na Bukowinie.Był to Wojciech Konopnicki, który urodził się niewątpliwie przed 1497 rokiem, a zmarł przypuszczalnie w 1522 roku. W 1539 roku występuje on obok stryja  Amdrzeja w sporze granicznym  z Niechmierowskimi, właścicielami sąsiednich dóbr Niechmierów.Dobra te leżały już w ziemi sieradzkiej, spór dotyczył więc zarazem granicy między ziemią wieluńską a sieradzką i z tego powodu nabrał znaczenia.Trwał aż do końca XVI wieku.

Wojciech sprawował urząd podsędka ziemskiego wieluńskiego i w tym charakterze wymieniany jest w wielu dokumentach z lat 1550-1552. Był żonaty z Magdaleną niewiadomego nazwiska i miał przypuszczalnie trzech synów:Jakuba,Andrzeja i Jana, którzy w 1550 roku otrzymali prawem lennym (bez pełnej własności) dobra Bieniec.W 1552 roku Jakub i Andrzej Konopniccy, określani w dokumentach jako sędzice wieluńscy,  dziedziczyli na Konopnicy, Woli Konopnickiej i Bębnowie.Jan tutaj nir występuje, można się więc domyślać,że  w międzyczasie  zmarł, nic o nim poza tym nie wiadomo.

Jakub Konopnicki, najstarszy syn Wojciecha, urodził się przypuszczalnie około 1530 roku, a zmarł przed 1594.W wyniku działów rodzinnych otrzymał główną siedzibę rodu, wieś Konopnica.Posiadał też zapewne jakieś dobra w ziemi sieradzkiej, bo w 1579 roku był cześnikiem sieradzkim.Póżniej awansował na sędziego ziemskiego wieluńskiego(1592).Kontynuował, wspólnie ze spadkobiercami stryja Andrzeja, spór graniczny z Niechmierowskimi. Wśród licznych dokumentów w tej sprawie zachował się pięknie kaligrafowany i iluminowany wyrok sądu zjazdowego  z 1581 roku.Nie udało się niestety ustalić,z kim Jakub Konopnicki był żonaty.Jego synem,zapewne jedynym,był Hieronim.

Drugim synem Wojciecha był Andrzej Konopnicki, któremu w dziedzictwie przypadła wieś Walków, miał  też część Konopnicy. Był żonaty z Barbarą Czajkowską z województwa krakowskiego, córką Krzysztofa, herbu Jastrzębiec i Zofii z Kwaśniewskich.Zmarł między rokiem 1581 a 1588.Wdowa po nim żyła jeszcze w 1598 roku.Według Uruskiego jego synem miał między innymi Hieronim, przeczą temu jednak doumenty.Być może potomstwem jego byli:Stanisław,Adam i Magdalena.

Najstarszym ,a prawdopobnie jedynym synem Jakuba był był Hieronim Konopnicki 1567-1641), naiwybitniejszy przedstawiciel rodu w czasach przedrozbiorowych.Po ojcu odziedziczył główną siedzibę rodu ,Konopnicę, Bieniec oraz jakieś dobra w ziemi sieradzkiej.Na temat jego młodości nic pewnego nie wiadomo, najprawdopodobniej służył w wojsku.Być może rozpoczął służbę już za Stefana Batorego (1576-1586), a może dopiero za Zygmunta III Wazy (1587-1632), który toczył liczne wojny na wschodzie i w Szwecji.

W 1605 roku Hieronim Konopnicki poślubił Barbarę Karśnicką herbu Jastrzębiec, z rodu senatorskiego osiadłego w ziemi sieradzkiej.W tym samym roku zapisał jej dożywocie na dobrach Bieniec, lecz już w następnym roku Barbara zmarła , zapewne w czasie połogu.Wielki musiał być ból niezbyt już młodego małżonka, bo przez wiele lat nie wstępował w powtórne związki małżeńskie, zaś dla upamiętnienia zmarłej żony zamówił u poety łacińskiego, Gabriela z Wielunai, treny żałobne na jej śmierć.

 Po raz drugi ożenił się Hieronim Konopnicki w 1613 roku z Jadwigą z Turzyca (Turzycką) wdową po Pstrokońskim, kasztelanie wieluńskim, ale nie doczekał się z nią potomstwa.Zacząl natomiast działac na niwie publicznej, w 1615 roku został wojskim sieradzkim, w 1617 chorążym sieradzkim,  a w 1618 kasztelanem spycymierskim, a tym samym senatorem.

Po śmierci pierwszej żony Hieronim zaczął objawiać coraz gorliwiej uczucia religijne, opiekował sie się chorymi i ubogimi, był - jak podaje za Okolskim Niesiecki - "panem ludzkim i  na ubogie szczodrym".Na miejsce kaplicy w Konopnicy, wzniesionej  w 1544 roku przez Andrzeja Konopnickiego,kazał zbudować kościól pod wezwaniem św.Rocha, ukończony w 1642 roku,już po jego śmierci.Postarał się też o utworzenie parafii.Poprzednio Konopnica należła do parafii Osjaków.Ufundował też przy kościele szpital, to znaczy przytułek dla starców, i sprowadził do Konopnicy zakonnoków Paulinów, którzy założyli tam klasztor. istniejący do powstania styczniowego, w czasie którego został zniszczony przez Rosjan.

Umierając bezpotomnie cały swój majątek zapisał Hieronim instytucjom kościelnym,przede wszystkim wspomnianemu klasztorowi Paulinów, a taże szpitalowi i kościołowi w Konopnicy,Zmarł 19 pażdziernika 1641 roku i został pochowany w podziemiach kościoła w Konopnicy. W kościele brak epitafium poświąconego jego fundatorowi.

W wyniku bezpotomnej śmierci Hieronima Konopnickiego i jego zapisów na rzecz kościoła, wieś Konopnica przestała być siedzibą Konopnickich, choć potomkowie tego rodu zachowali tam działki, o które prowadzili póżniej długotrwałe procesy.Główną siedzibą rodu stał się natomiast Bębhów.

Stryjecznym rodzeństwem Hieronima Konopnickiego, to znaczy potomstwem Andrzeja i Barbary z Czajkowskich, byli przpuszcalnie Stanisław, Adam i Magdalena Konopniccy.

Stanisław Konopnicki był księdzem, w 1580  roku proboszczem w Błoniu.Nic więcej o nim nie wiadomo.

Interesującą postacią jest Adam Konopnicki, ale o nim wiadomości są skąpe.Poeta Fabian Sebastian Klonowicz (1545-1602) w swych żalach nagrobnych na śmierć (...) Jana Kochanowskiego nazywa Adama poetą i daje do zrozumienia, że był on wydawcą dzieł Kochanowskiego.Poetą nazywa  Adama Konopnickiego również Niesiecki, który podaje ,że zmarł  w 1620 roku.Żadne jednak utwory tego poety nie zachowały się.Nic też nie wiadomo o jego sprawach rodzinnych.Zapewne zmarł  bezpotomnie.

Córką Andrzeja Konopnickigo, a wnuczką Wojciecha była przypuszczalnie Magdalena Konopnicka, zamężna za Andrzejem Kobierzyckim. W  1629 roku żyła ona, jako wdowa, w ziemi sieradzkiej.

Wobec braku jakichkolwiek informacji o dalszych potomkach braci Jakuba i Andrzeja Konopnickiego należy przyjąć, że na Hieronimie wygasa starsza gałąż rodu , potomków Wojciecha i jego nieznanego z imienia ojca. Ród ten kontynuowali natomiast potomkowie Andrzeja Konopnickiego i Małgorzaty z Krzysztoporskich.

Koniec części pierwszej.

Czytaj dalej

22:39, ewaciekawostki
Link Komentarze (1) »
piątek, 02 maja 2008
Jedyna miłość Joanny.

Mając szesnaście lat zakochałam się bez pamięci w Marku.Nie wiedziałam wówczas że będzie to miało aż tak ogromy wpływ na całe moje dalsze życie.Zakochałam się i kocham do dziś.Kochać będę dalej, bo nie wierzę, żeby to uczucie wygasło kiedykolwiek.Byłoby to dla mnie osobistą tragedią.Jest to uczucie platoniczne, nieskalane,po  prostu piękne.Jest ono dla mnie olbrzymim szczęściem.Jestem dumna, że  się mi  coś takiego przytrafiło.

Przez te wszystkie lata nie ma dnia, żebym chociaż raz nie pomyślała o Marku i nie przywołała przed oczy obrazu Jego twarzy.Zasypiam myśląc o nim wyobrażając sobie różne sytuacje,wymyślając różne dialogi,rozmowy między nami.Nigdy bym nie pomyślała, gdybym tego sama nie przeżywała i to tak długo z jednakową siłą.

Zdaję sobie sprawę, że kocham w zasadzie ideał, wyobrażenie o Nim, ale to mi nie przeszkadza i zupełnie wystarcza.To jest piękne.Jestem szczęśliwa,że mi się to przytrafiło, jestem przez to bogatsza.

Cieszę się, że Marek ,jak sądzę, jest szczęśliwy.Założył rodzinę, ma dwóch synów, eksponowane stanowisko.Jest szanowany i ceniony.Ja bym  Mu nie mogła dać tego wszystkiego.Mam pogmatwane życie.Nie mogłabym Mu dać na przykład dzieci.Cudownie jest wyobrażać sobie różne sytuacje, w których czuję, że Marek mnie kocha i tak pięknie mówi do mnie o miłości.

Był On kiedyś moim nauczycielem-polonistą, moją inspiracją.Miłość do Niego spowodowała, że ukończyłam ten a nie inny kierunek studiów, filologię polską. Jestem z tego bardzo dumna, a myślę, ze i Marek też, że Jego wychowanka (a był On wówczas świeżo upieczonym nauczycielem) ukończyła studia z Jego kierunku.Myślę, żę był to też i Jego osobisty sukces.

Miałam niejedną okazję  spotkać w życiu Marka, wielokrotnie rozmawiać z Nim na różne tematy.Były to zawsze bardzo silne przeżycia, pozostawiały piorunujące wrażenie. Wszystko  zawsze wracało z nową siłą.Nigdy jednak nie dałam poznać po sobie, co do Niego czuję,Wiedziałam,że to i tak niczego nie zmieni, a poczulabym się nieswojo.

Pomimo wszystko już nigdy nie umiałam ułożyć sobie życia,Wszystkich porównywałam do Marka.Ciężko się było przełamać, bo we wszystkich widziałam Marka.

Do dziś pamiętam i na pewno nie zapomnę tego widoku.jak szedł po schodach z dziennikiem pod pachą do klasy.Nigdy nie zapomnę Jego lekcji.Najszczęśliwszy był dzień, kiedy były dwie godziny polskiego!Tego dnia, kiedy nie było z Markiem lekcji, byłam bardzo nieszczęśliwa i nie chciało mi się iść do szkoły.

Starałam się jednak zwrócić na siebie uwagę pisząc wiersze dając je Markowi do recenzji.Były one bardzo surowe  ale zachęcające.Najbardziej lubiłam to, że były one długie i wyczerpujące.Bardzo poważne, wręcz profesjonalne.Czułam się traktowana poważnie, byłam szczęśliwa.Pomimo krytyki pisałam dalej.Marek swoimi recenzjami dowartościowywał mnie, chociaż wiedział, że Konopnickiej ze mnie nie będzie.Wiedział,że pochodzę z rodziny poetki.

Muszę powiedzieć, że boję się, że się wypaliłam emocjonalnie wi wieku szesnastu lat.Ta miłość jest silniejsza ode mnie.Nic na to nie poradzę, że nie byłam już w stanie pokochać  podobną miłością nikogo innego.Gdyby Marek nagle zapukał do mych drzwi, nie odpowiadam za siebie.Przeżyłabym niesamowity szok.

Cały czas obsesyjnie myślę o Marku, wspominam tą niespełnioną miłość.Dręczy mnie myśl, czy dobrze się stało, że kiedyś nie powiedziałam Markowi o swoim uczuciu.Czuję, że byłoby mi lżej bez tej tajemnicy.Cuekawa też jestem co On by zrobił wiedząc, że jest aż tak bardzo kochany. Cały czas czuję ogromną chęć porozmawiania z Markiem na różne tematy, chwycić Go zs rękę przy stoliku z kawą.Wiem, że to nic nie zmieni, a zostaną tylko rozdrapane rany.

Zdaję sobie sprawę, że gdybym poznała Marka bliżej, nie tylko ze szkoły i późniejszych przypadkowych spotkań i rozmów. mogłby się okazać, że nie jest taki, jakiego kocham, ale boję się nawet tak myśleć.

 

                                             K O N I E C

 

 

20:44, ewaciekawostki
Link Komentarze (3) »